Bazı şirketler, gençlerin meslek edinme hayalini kazanç kapısına çevirdi. “Eğitim programı” adı altında 15 günlük staj için 30 bin TL isteyen, üzerine bir de “dosya masrafı” gerekçesiyle 5 bin TL talep eden firmalar, ücret ödemek istemeyen öğrencileri “kara listeye alırız” diyerek tehdit ediyor.
Kariyer Danışmanı Seray Çırak’a göre, bu firmalar sürekli staj ilanı açıyor ve başvuran herkesi kabul ediyor. Ancak bu sürecin arkasında ciddi bir istismar var. Çırak, “Staj adı altında öğrencilere para ödetiliyor. Oysa hukuken, stajyerden ücret talep edilemez; aksine, stajyerin emeği karşılık bulmalıdır. Ücret ödemek istemeyen öğrenciler ise ‘Bir daha hiçbir yerde çalışamazsın’ tehdidiyle sindiriliyor. Bu firmalar yüzlerce stajyer alıyor ama hiç iş ilanı açmıyorlar. Bu da niyetlerini açıkça gösteriyor” dedi.
Psikoloji Alanında Yaygın
En fazla mağduriyetin yaşandığı alanlardan biri ise psikoloji. Uluslararası Ruh Sağlığı ve Sağlıkçılar Derneği Başkanı Cahit Ufuk Battal, bu durumu “para hırsı”yla açıklıyor. “Eğitim veriyoruz” bahanesiyle öğrencilerden para toplayan bazı kurumlar, gençlere mesleki deneyim kazandırmak yerine, ofis temizliği ve çay servisi yaptırıyor. Battal, “Bursa’da bazı yerler, 3 bin 500 TL ödeyen öğrencilere temizlik yaptırıyor. Gençler bilgi eksikliği yüzünden bu düzeni normal sanıyor, aslında dolandırılıyorlar” diyerek uyarıda bulundu.
Staj yapmak isteyen gençler, hayal kırıklığı yaşamamak için ilanları dikkatle incelemeli ve ödeme talep eden kurumlara karşı temkinli olmalı. Aksi halde kariyer yolculukları daha başlamadan suistimalle gölgelenebilir.